İnce iğne aspirasyon biyopsisi nasıl bir uygulamadır?

İnce iğne aspirasyon biyopsisi son derece kolay olan bir tekniktir. Dıştan yüzeyel lokal anestezi (sınırlı uyuşturma) ile ultrasonografi belirlenen o hasdaki en büyük nodüle (dominant nodül denir) veya ultrasonografi işlemi esnasında saptanan çapına bakılmaksızın kanser şüphesi taşıyan tüm nodüllere uygulanır. Hatta 2 ila 3 kez aynı anda yapılır. İşlem sırasında eğer sitopatolog bulunursa alınan materyelin hücre içeriği yeterlilik açısından değerlendirilir. Böylelikle yetersiz sonuç alınma olasılığı ortadan kalkar.

İnce iğne biyopsisi tablosunu değerlendirdiğinizde ne gibi sonuçlarla karşılaşılır?

Tiroid nodüllerinden yapılan ince iğne aspirasyon biyopsisinde 4 tip tanıya yönelik sonuç çıkar:

  1. Selim karakterli benignolarak tanımlanan sonuç
  2. Şüpheli
  3. Kanser veya
  4. Yetersiz sonuç

Deneyimli merkezlerde yanlış-negatiflik % 1- 5, yanlış-pozitiflik ise % 1 arasında ve duyarlılık ile özgüllüğü ise % 83 ve % 92 olarak bildirilmektedir. Yanlış-negatiflik denince nodülde tiroid kanseri varken biopsi sonucu kanserin saptanamaması anlaşılır ve yanlış negatiflik .sonuçları daha ziyade büyük veya kistik lezyonlar veya klinik deneyimin yetersizliğine bağlıdır. 3 cm den büyük olan nodüller yanlış-negatifliğe neden olur. Yanlış pozitiflik ise biopsi yapılan nodülde tiroid kanseri olmamasına rağmen biopsi sonucunun tiroid kanseri olarak değerlendirilmesidir.

2009 yılında Amerika Birleşik Devletleri National Health Institute’ de yapılmış olan vaka açısından oldukça geniş çaplı bilimsel çalışmada yol gösterici sonuçlar elde edilmiştir. Ayrı ayrı zamanlarda aynı tiroid nodülünden yapılmış olan ince iğne aspirasyon biyopsileri karşılaştırılmış. Örneğin iğne biopsisi sonucu sitopatolojik inceleme sonucu tanı yetersiz veya tanısı konmamış olarak gelmişse o olguda aynı nodülden yapılacak iğne aspirasyon biopsisini tekrarlamak gerekir. Böyle bir olguda tekrar yapılan biopsi sonucu o nodülde kanser tanısı konma olasılığı % 1-4 iken eğer biopsi materyelinin sitopatolojik inceleme sonucu selim gelmişse ameliyat sonucunda o nodülde kanser görülme olasılığı % 0-3 tür Ancak yapılan iğne aspirasyon biopsisi materyelinde atipik tiroid hücrelerinin görülmesi halinde ameliyat edilen bu nodüllerdeki kanser olasılığı % 5 ila 15‘e çıkar. Eğer nodülden yapılan iğne biopsi materyelinin sitopatolojik inceleme sonucu tiroid kanseri açısından şüpheli gelmişse ameliyat edilen o nodülde kanser saptanma olasılığı % 60- 75 dir. Kısaca çapı 3 cm den küçük olan nodüle 1 er yıl arayla yapılan her iki ince iğne aspirasyon biyopsi sonucunun selim gelmesi halinde o nodülde tiroid kanserine sonradan rastlanma olasılığı %3 ila 5 tir. Bu oldukça düşük bir oran olup hastaların büyük kısmının gereksiz ameliyat olmasını engeller. Çünkü o nodülün benign olma olasılığı ise % 95- 97 dir. Selim olan bir hastalık durumunda tiroid bezini feda ederek patoloji laboratuvarında tutmak yerine normal anatomik yerinde muhafaza etmek kişiler açısından daha doğrudur.

İnce iğne aspirasyon biyopsisi sonucu tiroid nodülünden alınan hücrelerde tiroid kanserine rastlandığında o nodül ameliyat edildiğinde ameliyat sonucu patolojik incelemede tiroid kanseri saptanma olasılığı yüzde 97-99 dur. Şüpheli hücreler ya da atipik dediğimiz tipik olmayan sonuçlar elde edildiğinde ise o tiroid nodülünde ameliyat edildiğinde tiroid kanseri çıkma olasılığı ise %35tir. Foliküler neoplazm veya neoplastik lezyon olarak elde edilen ince iğne aspirasyon biyopsi sonuçlarında o nodülün ameliyatı sonrasında kanser görülme olasılığı % 15-30 dir.

Diğer taraftan eğer ince iğne aspirasyon biyopsisi sonucu yüksek oranda malignite (habis) kuşkusu şeklinde saptanmışsa o takdirde o nodül ameliyat edildiğinde tiroid kanseri çıkma olasılığı ise % 65 dir. Yetersiz sonuç alındığında biyopsi tekrarı yapılır. Bütün bu bulgular bize şunu göstermektedir. Deneyimli bir radyolog tarafından yapılan tiroid ultrasonografisi ve endokrin patolojisinde deneyimli bir sitopatolog tarafından nodülden elde edilen hücreler değerlendirildiğinde tiroid kanseri tanısının konması doğru yapılabildiği gibi tiroid nodülü olan hastaları da kanser çıkabilir diye de gereksiz ameliyatlardan ve ameliyatların yan etkilerinden korumak mümkündür.